Glastuinbouw helpt gemeenten met behalen energiedoelen

De glastuinbouw kan de startmotor zijn voor de verduurzaming van de gebouwde omgeving, beschrijft RaboResearch in een artikel over de rol van warmte- en (koude(netten) bij de energietransitie. De auteurs Sanne de Boer en Owen Thomson, beiden specialisten energietransitie, gaan onder meer in op de berekening door het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) van de nationale kosten voor de alternatieven voor aardgas.

Het PBL bepaalt voor Nederlandse woongebieden wat de goedkoopste mogelijkheid is om afscheid te kunnen nemen van het gebruik van aardgas. Naast aansluiting op een warmtenet zijn de doorgerekende opties volledige elektrificatie en het omschakelen naar alternatieve gasbronnen.

De Boer: ‘Het PBL houdt geen rekening met een combinatie van woonwijken met de glastuinbouw, ook niet als een tuinbouwcluster binnen een straal van 5 kilometer ligt. In veel gevallen lijkt de aanleg van een warmtenet daardoor financieel minder aantrekkelijk, terwijl wij van mening zijn dat in veel regio’s de gebouwde omgeving en de glastuinbouw van elkaar kunnen profiteren.’

1.200 buurten in Nederland

Volgens De Boer geldt voor ruim 1.200 buurten in Nederland dat de optie van een gecombineerde warmtenet interessant kan zijn. Zij spreekt over een win-winsituatie waarbij zowel gemeenten als de glastuinders effectief kunnen werken aan hun duurzaamheidsdoelen. De glastuinbouwsector heeft in een convenant met de overheid afgesproken om in 2040 klimaatneutraal te zijn.

In hun artikel zetten de transitiespecialisten de voor- en nadelen van gecombineerde warmtenetten op een rij. Belangrijkste voordelen zijn volgens Thomson de efficiëntie en het rendement van de netten vanwege de flexibele warmtevraag en het daardoor tegengaan van piekbelasting. Verder kunnen de hoge investeringskosten gedeeld worden en biedt de glastuinbouw vaak een gegarandeerde warmtevraag voor een langere periode.

Meer voordelen dan nadelen

De flexibiliteit van de glastuinders is soms een nadeel als bedrijven overstappen op een andere teelt of hun bedrijfsvoering stoppen. Verder kan de projectrealisatie en ook de financiering gecompliceerd zijn omdat meerdere partijen betrokken zijn. ‘Per locatie moet worden beoordeeld of de voordelen opwegen tegen de nadelen’, stelt Thomson. ‘Over het algemeen verwachten wij dat de nadelen goed te managen zijn.’

Arne Bac, sectormanager Tuinbouw bij Rabobank, wijst in zijn reactie op de bevindingen van RaboResearch op de regio’s met geclusterde tuinbouw waar warmtenetten al gecombineerd worden of waar dat een serieuze optie is. ‘In het Westland zien we de meerwaarde al. In het Drentse Emmen en het Zuid-Hollandse Oostland worden de mogelijkheden afgetast. Onze rol als Rabobank is om stakeholders, als regionale overheden en netbeheerders, te betrekken bij de projecten die vanuit de tuinbouw worden opgestart om de combinatie op regioniveau te onderzoeken.’