Franse onrust en hoge energieprijzen houden euro onder druk

De Europese valutamarkt wordt momenteel sterk beïnvloed door Frankrijk. Zorgen over de overheidsfinanciën worden versterkt door de aanhoudende sociale en politieke onrust. Beleggers vragen daardoor een steeds hogere vergoeding voor het aanhouden van Franse staatsobligaties.

Het renteverschil tussen tienjarige Franse en Duitse staatsobligaties is opgelopen tot boven 150 basispunten. De Franse tienjaarsrente kwam daarbij boven 5 procent uit. Hoewel de onrust zich vooralsnog niet breed over andere Europese obligatiemarkten verspreidt, is het voor de euro wel een kwetsbaarheid. De problemen bij een van de grootste economieën van de eurozone maken Europese beleggingen minder aantrekkelijk en daarmee de vraag naar euro’s.

Een tweede belangrijke factor voor de euro zijn de hoge energieprijzen. Brentolie noteert rond 110 dollar per vat, terwijl de Europese gasprijs boven 90 euro per megawattuur is uitgekomen. Vooral de ontwikkelingen rond het Midden-Oosten spelen hierbij een belangrijke rol. Hoge energieprijzen zijn voor Europa relatief ongunstig door de afhankelijkheid van energie-import. Een hogere olie- en gasrekening kan economische groei afremmen en tegelijkertijd de inflatie langer hoog houden.

De Europese Centrale Bank (ECB) komt dan voor een lastige afweging te staan: renteverhogingen kunnen de inflatie bestrijden, maar zetten tegelijkertijd de Europese economie onder druk. Eind september rekenden financiële markten nog op een volgende renteverhoging door de ECB. Maar door de problemen op de Franse obligatiemarkt zijn beleggers gaan twijfelen of de ECB de rente wel kan verhogen. Een hogere ECB-rente maakt het aantrekkelijker om geld in euro’s aan te houden of in eurobeleggingen te investeren. Daardoor neemt de vraag naar euro’s toe, waarmee de euro sterker wordt.

Meer Europese tarwe

Tegenover die Europese problemen staat een Amerikaanse dollar die nog altijd relatief sterk is. Zolang de Amerikaanse rente hoog blijft, blijft het aantrekkelijk om geld in dollars aan te houden. Daarnaast zijn de Verenigde Staten minder afhankelijk van de import van energie, wat de Amerikaanse economie weerbaarder houdt dan de Europese.

Maar de dollar is minder onaantastbaar dan enkele weken geleden. Beleggers maken zich zorgen over de hoge waarderingen van Amerikaanse technologie- en AI-bedrijven. Dat resulteerde in gematigde terugtrekking in dollargenoteerde aandelen, wat resulteert in een relatief kleinere vraag naar dollars. Deze ontwikkeling draagt bij aan de stabilisering van de euro-dollarkoers rond de 1,12 dollar per euro.

Toch wordt er ook geprofiteerd van de zwakkere euro-dollarkoers. Voor afnemers die in dollars rekenen, wordt Europese tarwe relatief goedkoper, terwijl de sterke dollar Amerikaanse tarwe juist duurder maakt voor buitenlandse kopers. Die ontwikkeling is terug te zien in de Amerikaanse markt. Sinds begin oktober is de Amerikaanse tarweprijs op de CBOT in Chicago met ruim 7 procent gedaald, terwijl de tarwenotering op de Matif in Parijs zich kon handhaven rond de 235 euro per ton. Amerikaanse exporteurs hebben nauwelijks kunnen profiteren van het stilvallen van de tarwe-export in de Zwarte Zee, terwijl Europese exporteurs konden concurreren op prijs.

Vooruitblik

Voorlopig heeft de euro weinig argumenten om stevig terrein terug te winnen. Frankrijk blijft een bron van onzekerheid, hoge energieprijzen zijn ongunstig voor de Europese economie en de vraag is hoeveel verder de ECB de rente nog kan verhogen.

Daar staat tegenover dat ook de dollar kwetsbaarder is geworden. Dat verklaart waarom de euro-dollarkoers ondanks de Europese problemen rond 1,12 dollar per euro blijft bewegen en niet verder is weggezakt. Verwacht wordt dat op korte termijn de koers blijft hangen rond 1,12 tot 1,13 dollar per euro.