Te grote kolen of supermarkt die zich terugtrekt: telers raken afzet niet kwijt

Nieuws Groenteteelt Tim Everloo 06 jan 2026 om 13:26uur

Een uitzonderlijk goed groeiseizoen, te grote kolen, steeds strengere selectie op uiterlijk of een supermarkt die zich onverwacht terugtrekt. Akkerbouwers blijven hierdoor soms met enorme overschotten zitten. Voedselcollectief No Waste Army komt deze maand samen met zes boeren in actie om de verspilling van 913.000 kilo groente tegen te gaan.

Akkerbouwer Bram Joostema uit het Friese Minnertsga werkt samen met No Waste Army om voedselverspilling tegen te gaan.

Een van deze boeren is Bram Joostema (foto) uit het Friese Minnertsga. Na een afspraak met een commissionair besloot de akkerbouwer in het voorjaar 4 hectare peen te planten. De peen is bedoeld voor een supermarkt en de oogst levert een opbrengst van 300.000 kilo op.

Plotseling trekt de supermarktketen zich terug. 'Er zitten nu andere inkopers en die willen niet meer vooraf inkopen, maar op de vrije markt', vertelt Joostema aan de Leeuwarder Courant. Van contactbreuk is geen sprake, omdat er nog niets op papier stond. 'Zo hebben we het de afgelopen jaren altijd gedaan. We bespreken het eerst, we gaan aan het werk en dan komt het contract later wel', legt de ondernemer uit.

Hierdoor heeft Joostema niets om op terug te vallen en blijft hij zitten met de peen. Door het goede jaar voor akkerbouwers blijkt het lastig om af te zetten. De Fries probeert zijn oogst via het collectief No Waste Army alsnog een bestemming te geven. Op 16 en 17 januari kunnen consumenten peen kopen en ophalen bij de boer in Minnertsga.

Witte kool

Bij De Stadsboerderij in het Flevolandse Almere dreigt 300.000 kilo witte kool verloren te gaan. Dit heeft te maken met het formaat van de producten. Die zijn uitzonderlijk groot. De kolen worden onder meer geteeld voor de productie van zuurkool. Tycho Saat teelt jaarlijks ongeveer 1.100 ton witte kool op contract.

Het aantal geplante kolen ligt hierbij vast, maar de afname wordt berekend in kilo's. Door het gunstige groeiseizoen zijn de kolen zwaarder dan normaal. Hierdoor ontstaat een overschot. Door de krappe markt kan Saat geen alternatieve afzetters vinden.

Landelijke actie

Behalve Joostema en Saat doen er ook twee telers uit Noord-Brabant, een teler uit Zuid-Holland en één uit Gelderland mee met het initiatief van No Waste Army. Consumenten kunnen een tas met groente bestellen en de producten doneren aan de voedselbank.

Op 9, 10, 16 en 17 januari kunnen de groenten worden opgehaald bij de deelnemende bedrijven. No Waste Army koopt een deel van het overschot op voor zijn boodschappenbox. De organisatie vindt het belangrijk dat boeren een eerlijke prijs voor hun producten ontvangen.