Juist na moeizaam jaar investeert Cosun door

Royal Cosun heeft in het uitdagende jaar 2025 een voorlopige ebitda van 269 miljoen euro bereikt, waar dit in 2024 nog 518 miljoen euro was. De omzet komt uit op 3,2 miljard euro, 8 procent lager dan in 2024. De financiële opbrengst per hectare bedraagt 3.504 euro, wat 8 procent hoger is dan in 2024 dankzij betere teeltresultaten. 'Als we tien jaar terugkijken naar de financiële hectareopbrengsten, dan zitten we nu iets onder het tienjarig gemiddelde', zegt Meeuwis.

Naast het overaanbod aan suiker en de tegenvallende vraag drukt volgens de CEO ook de combinatie van macro-economische onzekerheid en geopolitieke spanningen zwaar op de markt. 'Geopolitieke factoren hebben directe invloed voor ons, bijvoorbeeld via hogere tarieven, maar ook indirect via wisselende handelsstromen en veranderingen in voorraden. Een zwakke dollar en sterke euro maken export naar onder meer Azië duurder en dat drukt de afzet. Daarnaast wordt het consumentenvertrouwen aangetast, wat de vraag beïnvloedt', verklaart hij.

Handelsverdragen

Ook de lagere olieprijs zorgde er in 2025 wereldwijd voor dat er minder bio-ethanol werd geproduceerd, waardoor meer suiker op de wereldmarkt terechtkomt. In combinatie met het grote aanbod aan suiker dit seizoen heeft dit de suikerprijs verder onder druk gezet. Handelsverdragen brengen eveneens risico's en kansen met zich mee, zoals de goedkopere import van suiker uit Mercosur-landen onder minder strikte voorwaarden. Dat schaadt volgens Cosun het level playing field.

Volgens Meeuwis kijken suikerproducerende landen wereldwijd naar Europa als aantrekkelijke afzetmarkt vanwege de relatief hogere prijzen. Daarom pleit Cosun opnieuw voor handelsbescherming, mede om voldoende ruimte te behouden om te verduurzamen. Om die reden complimenteert het bedrijf Eurocommissaris Christophe Hansen voor Landbouw voor de aankondiging van de tijdelijk opschorting van de inward-processing-regime (IPR)-regeling, die gaat over de toelating van tariefvrije importsuiker.

Doelsturing

Daarnaast staat Cosun in contact met beleidsmakers over het verwachte beleid van het nieuwe kabinet. Het bestuur staat positief tegenover de voorgenomen kabinetsplannen op het gebied van doelsturing. Het bestuur ziet doelsturing als een gerichtere aanpak die beter aansluit bij de praktijk van de boer dan de gebiedsaanpak. Volgens voorzitter Arwin Bos van de raad van beheer van Cosun kan dit ook voor bepaalde met nutriënten verontreinigde gebieden versoepelingen in de regelgeving en bemestingsnormen opleveren.

Verder is de suikertaks volgens Cosun een eenzijdige oplossing voor de huidige gezondheidsuitdagingen. Volgens Meeuwis is een veel bredere en meer integrale aanpak nodig om de zorgen over gezondheid serieus aan te pakken dan uitsluitend te kiezen voor een suikertaks.

Krimp in aangewezen areaal

De coöperatie kijkt terug op een goed teeltjaar met gemiddeld een recordoogst, stelt Bos. Met het oog op de areaalkrimp van 7 procent is dat een goed resultaat, met een groei van meer dan 20 procent in de opbrengst. Alleen in Zeeuws-Vlaanderen en op Texel vormden de opbrengsten een uitzondering. Daar leidde de droogte tot lagere opbrengsten.

Voor het jaar 2026 wordt 90 procent van het huidige areaal toegewezen aan de teelt van suikerbieten, wat neerkomt op 75.000 hectare. Volgens Bos beseft het bestuur dat dit geen leuke boodschap is voor de leden, maar dat het noodzakelijk is vanwege de marktomstandigheden. Verder wijst hij erop dat Cosun al tijdig is begonnen met het afbouwen van het toegewezen areaal, waardoor verdere aantasting van het verdienvermogen enigszins is beperkt.

Investeringsstrategie

Ondanks het tegenvallende boekjaar blijft Cosun niet stilzitten. Zo kondigde de coöperatie vrijdag aan dat de Nederlandse aardappelverwerker Aviko het Spaanse Eurofrits in zijn geheel overneemt. Met de overname wil Aviko de positie op het Iberisch Schiereiland versterken en het portfolio aan diepvriesproducten uitbreiden. 'We hadden al 25 procent van de aandelen en kopen nu de overige 75 procent erbij', zegt Bos. Verder is er geïnvesteerd in China en uitgebreid in Polen.

Deze investeringen zijn nodig om de concurrentie voor te blijven, zowel in Europa als in Azië, benadrukt Meeuwis. 'Cosun blijft investeren, juist nu de markt uitdagend is, zodat het bedrijf vooraan staat zodra de markt weer aantrekt en zo de concurrentie voor kan blijven. We zetten in op alle benodigde maatregelen, maar houden vast aan onze langetermijnkoers Unlock 30.' Naast investeringen in groei en toekomstbestendigheid van het bedrijf voerde Cosun in 2025 kostenefficiënte maatregelen door. De coöperatie kondigt aan daarmee in 2026 verder te gaan.

Daarbij moet volgens Bos de diversificatie in producten en markten binnen Cosun de schommelingen in de suikerbietenmarkt opvangen, zodat de totale opbrengsten van de coöperatie en daarmee de bietenprijs stabiel blijven. 'We hebben een diversificatie- en kostenstrategie om concurrerend te blijven ten opzichte van andere suikerfabrikanten.' Ook het strategische programma Unlock 30 dat Cosun begin vorig jaar lanceerde, is gericht op minder afhankelijkheid van suiker, kostenbeheersing en meer toegevoegde waarde creëren.