Rechter zet vraagtekens bij Brabants stallenbeleid

Ook ZLTO en Producenten Organisatie Varkenshouderij (POV) procederen over het stallenbeleid.

Stichting Stikstofclaim (SSC), Nederlandse Melkveehouders Vakbond (NMV), Agractie, Nederlandse Vakbond Pluimveehouders (NVP), Dutch Dairymen Board (DDB) en een Brabantse melkveehouder stonden donderdag 24 september opnieuw tegenover de provincie Noord-Brabant bij de rechtbank Oost-Brabant.

De organisaties willen dat bepalingen uit de Brabantse Omgevingsverordening buiten werking worden gesteld of worden opgeschort. Deze regels verplichten veehouders met oudere stallen om de ammoniakemissie terug te brengen met voorgeschreven stalsystemen. Daarmee kunnen volgens de eisers investeringen van tienduizenden tot honderdduizenden euro's zijn gemoeid.

Een belangrijk bezwaar is dat het Rijk werkt aan een andere aanpak. Waar Brabant reductiepercentages en maatregelen voorschrijft, wil het kabinet volgens SSC toe naar afrekenbare emissienormen op bedrijfsniveau. Ook bestaat nog onzekerheid over landelijke plannen voor onder meer zonering en grondgebondenheid.

Daardoor is volgens de boerenorganisaties niet zeker of investeringen die Brabantse veehouders nu moeten doen, straks nog aansluiten bij het landelijke beleid.

‘Boeren kunnen niet worden gedwongen om tienduizenden of zelfs honderdduizenden euro's te investeren als niet duidelijk is of die investering straks nog past binnen het landelijke beleid én welk effect die maatregel daadwerkelijk heeft op de natuur’, stelt SSC-voorzitter Jan Cees Vogelaar.

Volgens SSC liet de voorzieningenrechter tijdens de zitting blijken eveneens te worstelen met de samenloop van het Brabantse en toekomstige landelijke beleid. De provincie wilde de uitvoering van haar Omgevingsverordening echter niet opschorten. Daarom zal de rechter uitspraak doen. Die volgt binnen 4 weken.

Nieuw onderzoek

SSC bracht tijdens de procedure daarnaast nieuw onderzoek in van Wouter de Heij. Hij onderzocht in een QuickScan de relatie tussen stalemissies, stikstofdepositie en de kwaliteit van Brabantse Natura 2000-gebieden.

De analyse betwist niet dat stikstofdepositie een drukfactor vormt voor stikstofgevoelige natuur en dat vermindering van emissies de toekomstige stikstofbelasting kan verlagen.

Volgens De Heij is echter onvoldoende onderbouwd dat de generieke verplichting om stalemissies verder te verminderen noodzakelijk en effectief is om verslechtering van de onderzochte Natura 2000-gebieden tegen te gaan.

Volgens de onderzoeker ontbreekt daarvoor een voldoende kwantitatieve verbinding tussen de emissiebron, de depositie op een specifiek natuurgebied en het uiteindelijke effect op de natuur.

Ook hydrologie, bodem- en waterkwaliteit, natuurbeheer en historische belasting spelen volgens de analyse een rol. SSC stelt daarom dat een verdere verlaging van de ammoniakemissie uit stallen niet automatisch tot natuurherstel leidt.